Tết Đoan Ngọ và những điều bạn nên biết

Tết đoan ngọ gắn liền với tuổi thơ của rất nhiều người trong mỗi chúng ta, bạn đã từng trải qua một ngày sáng tháng 5, ngủ dậy sớm, ăn hoa quả để giết sâu bọ chưa? Bạn có từng hỏi các cụ lớn tuổi xem ngày đó là ngày gì không? Có lẽ bạn sẽ nhận được câu trả lời rằng đó là ngày Tết Đoan Ngọ.

Tết Đoan Ngọ là gì?

Tết Đoan Ngọ là ngày nào? Tết Đoan Ngọ diễn ra vào ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch hàng năm. Nó được tổ chức vào giờ Ngọ. “Đoan” có nghĩa là bắt đầu, “Ngọ” là giờ Ngọ tức là khoảng thời gian từ 11h trưa đến 13h chiều. Có thể hiểu “Đoan Ngọ” là lúc khoảng cách giữa trời và đất gần nhau nhất. Tết Đoan Ngọ được xem là một trong những ngày tết truyền thống của một số quốc gia như Việt Nam, Trung Quốc, Đài Loan…

Tết Đoan Ngọ ở Việt Nam cũng rất quan trọng, nó chỉ đứng thứ hai sau tết Nguyên Đán. Nó còn có cái tên quen thuộc là “tết giết sâu bọ”. Hiểu nôm na đây là ngày toàn dân cùng nhau diệt sâu bọ phá hoại mùa màng, phá hoại cây trồng, cảnh quan ở nơi mình sinh sống.

 

Tết Đoan Ngọ và những điều bạn nên biết

 Sự tích Tết Đoan Ngọ tại Việt Nam

Tại Việt Nam, nguồn gốc từ một câu chuyện dân gian. Sự tích Tết Đoan Ngọ được kể như sau: Một năm nọ, nông nghiệp được mùa, cây trái tốt tươi, cho nên người dân rất vui mừng. Nhưng ngay sau đó, sâu bọ lại hoành hành, phá hoại thành quả, bà con rất buồn bực và phiền lòng, không biết làm thế nào để loại trừ được hết đám sâu bệnh ấy. Bỗng Đôi Truân xuất hiện, bằng việc chỉ cho người dân, mỗi nhà nên lập một đàn thờ cúng gồm có hoa quả và bánh tro rồi tập thể dục trước nhà cho nên sâu bọ lần lượt lăn ra chết. Trước lúc rời đi, ông còn dặn bà con thêm rằng “ Hàng năm, cứ vào ngày này là sâu bọ hoạt động rất mạnh. Cứ theo cách của ta mà làm sẽ tiêu diệt được bọn chúng. Từ đó hàng năm cứ vào mùng 5 tháng 5 là dân chúng lại tiến hành những nghi lễ như vậy và gọi đây là tết giết sâu bọ hay Tết Đoan Ngọ.

Ý nghĩa ngày tết Đoan Ngọ trong văn hóa của người Việt

Mỗi ngày lễ, tết tại Việt Nam đều mang những ý nghĩa riêng về cả văn hóa và tâm linh. Vậy ý nghĩa Tết Đoan Ngọ của người Việt là gì? Trong văn hóa Việt Nam ngày Tết Đoan Ngọ được gọi với các tên dân dã “Tết diệt sâu bọ.” Vào ngày này, người dân sẽ làm nhiều thủ tục để phòng trừ sâu bệnh vì đây là khoảng thời gian thích hợp cho sự sinh sôi, nảy nở của dịch bệnh.

Ngoài ra, với phong tục của nhiều vùng miền thì ngày Tết Đoan Ngọ cũng được coi là ngày sum họp, đoàn tụ cùng gia đình, con cháu nhớ ơn đến tổ tiên và các vị tiền bối.

Cúng tết Đoan Ngọ để bày tỏ mong ước cho một mùa màng bội thu bởi đây là thời điểm hoa quả bắt đầu đơm bông và kết trái.

Sau khi thờ cúng, người dân từng địa phương sẽ thực hiện những tục giết sâu bọ đặc trưng. Và cả gia đình quây quần bên nhau, thưởng thức những quả trái cây, bánh tro, nếp cái… để xua đi bệnh tật, mong một sức khỏe dồi dào, bình an.

Mâm cỗ cúng ngày Tết Đoan Ngọ

Tết Đoan Ngọ cúng gì? Không có một tài liệu nào quy định rõ ràng về mâm lễ cúng ngày Tết Đoan Ngọ. Chính vì vậy mà tùy vào đặc trưng vùng miền mà người ta lựa chọn những món được xem là sản vật của địa phương mình để dâng lên thờ cúng

Cúng tết Đoan Ngọ như thế nào? Thông thường mâm lễ cúng Tết Đoan Ngọ sẽ là lễ ngọt với hoa quả, bánh trái, chè xôi, rượu… để dâng lên tổ tiên, thổ thần để cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tốt tươi, nhà nhà bình an.

Chính vì vậy nên trong dân gian mới lưu truyền câu ca:

“Tháng tư đong đậu nấu chè

Ăn Tết Đoan Ngọ trở về tháng năm”

 

Tết Đoan Ngọ và những điều bạn nên biết

Tết Đoan Ngọ ăn gì?

Tết Đoan Ngọ ăn gì? Nếu đang tìm hiểu về ngày lễ tết này của người Việt thì chắc chắn bạn không thể không quan tâm đến thông tin này nhỉ. Các món ăn trong ngày Tết Đoan Ngọ tại Việt Nam rất phong phú, tùy theo từng vùng miền. Nhưng nổi bật lên một số món ăn chính như:

Rượu nếp, nếp cẩm

Rượu nếp, nếp cẩm có vị chua, cay, chát. Chính vì vậy nó là món ăn không thể thiếu trong ngày Tết Đoan Ngọ. Theo quan niệm dân gian, ăn rượu nếp hay nếp cẩm vào ngày này sẽ giúp tiêu diệt hết những loài kí sinh gây hại trú ngụ tại bộ phận tiêu hóa của con người. Và ăn rượu nếp vào buổi sáng ngay lúc thức dậy càng sớm, càng tốt.

Bánh tro

Bánh tro cũng là một trong những món ăn truyền thống trong ngày Tết Đoan Ngọ của người dân Nam Bộ và một số địa phương thuộc Miền Bắc. Người ta cũng quan niệm rằng ăn bánh tro cũng giúp tiêu diệt bớt những ký sinh trùng gây hại, giúp cho bệnh tật trong người tiêu tan hết. Nó đặc biệt thích hợp với những ngày trời nóng.

 Trái cây

Vào tháng 5 âm lịch chúng ta được thưởng thức một số loại trái cây đặc trưng, có vị chua nhẹ như vải, mận, đào…. nó giúp cho chúng ta xua đi cái nóng bức của ngày hè.

Thịt vịt

Thịt vịt có tính mát, bổ, tốt cho sức khỏe. Cho nên vào ngày Tết Đoan Ngọ ở nhiều địa phương tại Miền Trung Việt Nam, thịt vịt là món ăn không thể thiếu bên cạnh hoa quả, bánh tro hay rượu nếp.

 Chè trôi nước

Vào ngày Tết Đoan Ngọ hàng năm, hầu hết các gia đình tại miền Nam Việt Nam đều tự tay làm những chén chè trôi nước để dâng lên tổ tiên, thổ thần. Những viên chè được làm từ bột gạo nếp, có nhân đậu xanh, được thả trong chén nước cốt dừa béo ngậy, thơm lừng mang ý nghĩa cho sự đoàn viên.

Chè kê

Nếu người Miền Nam dùng chè trôi nước như món ăn đặc trưng tại ngày tết giết sâu bọ thì tại Huế người ta lại không thể bỏ qua món chè kê. Chè kê bóc bỏ lớp vỏ, nấu sền sệt ăn kèm với nước đường và gừng mang đến cho người ta cảm giác khoan khoái, nhẹ nhàng.

Một số phong tục trong ngày tết Đoan Ngọ của người Việt

Vào ngày Tết Đoan Ngọ ở Việt Nam, bên cạnh tục giết sâu bọ thì ở mỗi vùng miền lại có những tập tục khác nhau. Cùng tìm hiểu xem Tết Đoan Ngọ nên làm gì nhé.

– Hái thuốc: Ngày mùng 5 tháng 5 được xem là ngày sinh khí đặc biệt tốt cho nên những loại dược liệu được hái vào ngày này mang dược tính cao. Một số loại thuốc thường được hái vào ngày này như đinh lăng, ngải cứu…

– Tắm lá mùi: Rau mùi là một trong những loại rau thơm của Việt Nam có mùi thơm đặc trưng. Tắm là mùi già vào ngày Tết Đoan Ngọ với mong muốn xua đi tà khí, những điều xui xẻo.

Bài viết trên đây chúng tôi đã chia sẻ đến bạn một số thông tin xoay quanh ngày Tết Đoan Ngọ. Hi vọng với những chia sẻ từ docungbatu sẽ giúp bạn có những chuẩn bị kỹ lưỡng cho một mùa Tết mới để mang đến may mắn, sức khỏe và bình an cho bản thân và gia đình nhé.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *