Nghi lễ cúng đầy tháng là gì? Nguồn gốc và những thứ cần chuẩn bị 

Nghi lễ cúng đầy tháng hay cúng Mụ là một nghi lễ quan trọng đối với mỗi đứa trẻ trong năm đầu đời. Bắt nguồn từ tục thờ Mẫu, đây là lời cảm tạ của cha mẹ tới đấng trên cao đã phù hộ và cầu mong điều tốt đẹp sẽ đến với con cái.

Bởi “phú quý sinh lễ nghĩa” nên phần lễ ở mỗi nơi, mỗi nhà bạn có thể thấy sự khác biệt. Nhằm giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về nghi lễ cúng đầy tháng cho con, chúng tôi mời bạn tìm hiểu rõ hơn qua bài viết sau đây.

Hiểu đúng về Nghi lễ cúng đầy tháng cho con 

Cúng đầy tháng là gì?

Theo văn khấn cổ truyền Việt Nam, Nghi lễ cúng đầy tháng cho con hay cúng Mụ là một trong những tín ngưỡng dân gian mang dấu ấn tín ngưỡng thờ Mẫu với hy vọng con người phải nhớ về nguồn cội. Đồng thời, nghi lễ cũng là thể hiện cho những mong ước tốt đẹp của thế hệ đi trước đối với người kế tiếp. 

Nguồn gốc và ý nghĩa của Nghi lễ cúng đầy tháng

Xã hội, điều kiện sống đã ảnh hưởng lên suy nghĩ của con người. Có thể thấy, Việt Nam trong những giai đoạn trước đây còn nghèo, điều kiện vật chất thiếu thốn cùng với sự thiếu hiểu biết đã khiến nhiều đứa trẻ không may mắn mất đi khi vừa mới lọt lòng. Cùng với đó, sự ảnh hưởng nặng nề của tôn giáo đã chi phối hành động của con người.

Theo quan niệm dân gian, đứa trẻ được sinh ra là do sự nhào nặn của 12 Bà Mụ, xấu đẹp cũng do Bà Mụ tạo thành. Vì vậy, khi qua thời gian ở cữ một tháng – khoảng thời gian khó khăn nhất, cha mẹ sẽ tổ chức nghi lễ cúng đầy tháng cho con để cảm tạ thần linh đã phù hộ và cầu mong điều tốt lành cho con cái. Đồng thời, nghi thức đặt tên cho con cũng được cử hành vào thời khắc này.

Chính vì thế, nghi lễ đầy tháng cho con cũng bắt nguồn từ đây. Khi tổ chức lễ đầy tháng, cha mẹ mời người thân, bạn bè đến chung vui, mở tiệc chiêu đãi khách. Người tham dự cũng mang theo điều tốt lành và những câu chúc may mắn gửi đến đứa trẻ. 

 

Nghi lễ cúng đầy tháng là gì? Nguồn gốc và những thứ cần chuẩn bị

Thực trạng về ngày cúng đầy tháng hiện nay

Người Việt có truyền thống tốt đẹp là gìn giữ nét văn hóa cha ông. Nhiều gia đình hiện đại không còn quá tin vào các nghi thức truyền thống nhưng có những nghi lễ vẫn được tiến hành chu đáo để gìn giữ phong tục tập quán. Cúng đầy tháng cho con cũng đồng thời là cách thế hệ trẻ gìn giữ tín ngưỡng thời Mẫu lâu đời. 

Cách thức tiến hành nghi lễ cúng đầy tháng cho con

Chọn ngày cho con

Theo quan niệm của các Cụ, ngày cúng đầy tháng tháng cho con sẽ được tính theo lịch ta (tức là Âm lịch) và theo câu dân gian “gái sụt hai, trai sụt một”. Tức là con gái sẽ tính lùi lại 2 ngày, con trai tính lùi lại 1 ngày so với ngày sinh thực. Cha mẹ cần lưu ý để chọn ngày cúng chuẩn cho con.

Chuẩn bị lễ vật cúng

Cúng bái, lễ nghi có thể chung một mục đích và ý nghĩa nhưng lễ vật dâng lên thì mỗi nơi lại khác nhau, do đặc thù vùng miền. Chính vì thế cha mẹ có thể thấy mâm lễ gia đình họ làm khác với mình, bạn không cần quá lo lắng. Dưới đây chúng tôi xin gửi tới cha mẹ mâm lễ dễ chuẩn bị nhất. Bạn lưu ý con trai và con gái chuẩn bị số lượng khác nhau.

  • Chim (trai 7 con, gái 9 con)
  • Cua (trai 7 con, gái 9 con)
  • Ốc (trai 7 con, gái 9 con)
  • 13 nắm cơm gạo tẻ nhỏ 
  • 13 cái bánh rán/ bánh đúc nhỏ 
  • 13 trứng gà/ 13 quả trứng chim cút
  • 13 bông hoa (tránh dùng hoa trắng)
  • 13 cái bánh kẹo nhỏ
  • 13 miếng trầu têm cánh phượng
  • 13 bộ quần áo (12 bộ nhỏ cho 12 Bà Mụ và một bộ to cho Bà Chúa đầu thai)
  • 13 nén hương
  • 13 tờ tiền thật
  • Một bát nước to 

Bày lễ cúng

Bạn bày lễ ở chính giữa hương án. Lễ vật dâng lên 12 bà Mụ được chia làm 12 phần giống nhau, lễ mặn cùng hương hoa và nước đặt ở trên cùng, phía dưới bạn để mâm tôm cua. Cha mẹ có thể chuẩn bị thêm 12 bát chè và 3 chén chè, 3 bát cháo, 3 đĩa xôi cho Bà Mụ và 1 con vịt chéo cánh luộc chín kính lên Đức Ông.

 

Nghi lễ cúng đầy tháng là gì? Nguồn gốc và những thứ cần chuẩn bị

Chuẩn bị bài khấn

Bài khấn rất có ý nghĩa với đứa con, đây là lời cảm tạ với đấng trên cao và cũng đồng thời nói lên nguyện cầu dành cho con cái. Dưới đây là bài khấn chúng tôi muốn chia sẻ với bạn để nghi lễ cúng đầy tháng cho con diễn ra tốt đẹp nhất. Khi thắp hương cha mẹ nên nhớ bế bé cùng trước hương án.

“Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm Bồ tát!

Chúng con kính lạy Đệ nhất Thiên tỷ đại tiên chúa

Chúng con kính lạy Đệ nhị Thiên đế đại tiên chúa

Chúng con kính lạy Đệ tam Thiên Mụ đại tiên chúa

Chúng con kính lạy Tam thập lục cung chư vị Tiên Nương

Hôm nay, là ngày ….. tháng ….. năm …… là ngày lành tháng tốt

Vợ chồng chúng con gồm có …………………………………… sinh được con (trai, gái) đặt tên là …………………………

Chúng con đang ngụ tại ……………………………………………………

Hôm nay, nhân ngày đầy tháng cho bé chúng con thành tâm sắm sửa biện hương hoa lễ vật và các thứ cúng dâng bày lên trước án, trước bàn toạ các chư vị Tôn thần kính cẩn chúng con tấu trình:

Nhờ ơn thập phương chư Phật, chư vị Thánh hiền, chư vị Tiên Bà, các đấng Thần linh, Thổ công địa mạch, Thổ địa chánh thần, Tiên tổ nội ngoại, cho con sinh ra cháu, tên ………………………….. sinh ngày ………………… được mẹ tròn, con vuông.

Chúng con thành tâm cúi xin chư vị tiên Bà, chư vị Tôn thần giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành thụ hưởng lễ vật, các ngài phù hộ độ trì, các ngài vuốt ve che chở cho cháu được ăn ngon, ngủ yên, hay ăn chóng lớn, vô bệnh vô tật, vô ương, vô hạn, vô ách, phù hộ cho cháu bé được tươi đẹp, thông minh, sáng láng, thân mệnh bình yên, cường tráng, kiếp kiếp được hưởng vinh hoa phú quý. Gia đình con được phúc thọ an khang, nhân lành nảy nở, nghiệp dữ tiêu tan, bốn mùa không hạn ách nghĩ lo.

Xin thành tâm đảnh lễ, cúi xin được chứng giám lòng thành.

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Lưu ý:

  • Lễ xong thì cha mẹ phóng sinh cho chim bay đi, thả cua và ốc ra sông hồ
  • Lấy một ít đồ ăn đấm mồm đứa trẻ với ý nghĩa ăn chóng lớn
  • Người mẹ cùng ngồi xuống thụ lộc cùng với gia đình và mọi người đến dự lễ đầy tháng

Trên đây là tất cả về nghi lễ cúng đầy tháng cho con mà chúng tôi muốn chia sẻ với những người lần đầu làm cha, làm mẹ. Có thể bạn sẽ gặp nhiều khác biệt trong cách thờ cúng và lễ nghi nhưng đừng quá lo lắng bởi nó là điều hiển nhiên xảy ra ở mỗi vùng miền.

Hãy theo dõi Docungbatu để chúng tôi ở những bài chia sẻ tiếp theo để có cái nhìn đúng hơn về nghi lễ truyền thống của người Việt.

 

 

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *